İngilizce videoyu Türkçeye çevirme: Altyazı ve seslendirme adım adım

Başlamadan önce: Dosya elinizde ve hakkı sizde mi?

Bu tür aramaların önemli bir kısmı "YouTube'daki şu İngilizce videoyu Türkçe izlemek istiyorum" düşüncesinden gelir. Burada anlattığımız yöntem o ihtiyaca yönelik değil. mydubly bağlantıdan video almaz; çevireceğiniz videonun bilgisayarınızda bir dosya olarak bulunması gerekir. Tipik örnekler şunlar:

• Yurt dışındaki iş ortağının gönderdiği ürün tanıtım videosu,
• Şirketinizin İngilizce hazırlanmış iç eğitim kaydı,
• Kendi İngilizce YouTube kanalınız için çektiğiniz ve Türk izleyiciye de ulaştırmak istediğiniz video,
• Satın aldığınız ve yerelleştirme izni olan bir eğitim içeriği.

Başkasına ait bir videoyu çevirip yayımlamak, içerik sahibinin izni olmadan telif sorunlarına yol açar. Bu konudaki genel çerçeve için başkasının videosunu çevirmenin hukuki boyutu (İngilizce) yazısına göz atabilirsiniz.

Türkçe altyazı mı, Türkçe seslendirme mi?

Karar, izleyicinin videoyu nerede ve nasıl izleyeceğine bağlı. Kesin bir doğru yok; birkaç ölçüt üzerinden düşünmek işinizi kolaylaştırır.

• Altyazı, konuşmacının kendi sesini ve tonunu korur, sessiz ortamda izlenebilir ve maliyeti çok düşüktür. Ekranda yoğun görsel ya da yazı varsa izleyicinin dikkati bölünebilir.
• Seslendirme, ellerin ve gözlerin meşgul olduğu durumlarda (atölye eğitimi, yemek tarifi, yazılım ekran kaydı) daha rahat takip edilir ve okuma alışkanlığı farklı olan izleyiciye ulaşır. Buna karşılık konuşmacının kendi sesi kaybolur ve maliyet altyazıya göre belirgin biçimde yüksektir.
• Pek çok ekip ikisini birlikte kullanır: Türkçe seslendirilmiş video ve aynı içeriğin altyazısı.

Türkiye'de yabancı dizi ve filmlerde dublaj ile altyazının yan yana yaşadığını düşünürsek, izleyicinin iki seçeneğe de alışık olduğunu söyleyebiliriz. Hangi formatın kitlenize uyduğunu bilmiyorsanız, kısa bir bölümü iki biçimde hazırlayıp birkaç kişiye izletmek en sağlıklı testtir.

Adım adım: mydubly'de çeviri

mydubly tarayıcıda çalışır; arayüz İngilizcedir, bu yüzden düğmeleri aşağıda orijinal adlarıyla veriyoruz. Video dosyası tarayıcınızdan çıkmaz: Tarayıcı sesi videodan ayırır, yalnızca ses HTTPS üzerinden işlenmeye gönderilir ve çevrilmiş video yine tarayıcıda birleştirilir. Kabul edilen biçimler MP4, MOV, WebM, MKV ve M4V; dosya başına üst sınır 2 saat.

Yalnızca Türkçe altyazı için:

1. Videoyu ana sayfadaki «Drop a video here» alanına sürükleyin.
2. «Full translation output» anahtarını kapalı bırakın.
3. «Select language» menüsünden Turkish'i seçin. İngilizce kaynak dil otomatik algılanır.
4. «Transcribe video» düğmesine basın, iş bitince «Download subtitles» ile subtitles.srt dosyasını indirin.

Türkçe seslendirme için:

1. Videoyu aynı alana bırakın ve «Full translation output» anahtarını açın.
2. «Select language» menüsünden Turkish'i seçin; bu adım zorunludur.
3. «Select voice» ile sekiz hazır sesten birini seçin. Ses penceresi, her sesin seçtiğiniz dilde kısa bir örneğini çalar; ücret ödemeden önce mutlaka dinleyin.
4. «Translate video» düğmesine basın ve iş bitene kadar sekmeyi açık tutun.
5. «Download translated video» ile Türkçe sesli videoyu (translated-video.mp4; bazı tarayıcılarda MKV) ya da «Download translated audio» ile yalnızca ses parçasını (.m4a) indirin. Türkçe altyazıyı da «Download subtitles» ile alabilirsiniz.

Seslendirme, orijinal konuşmanın zamanlamasına oturtulmuş tek bir Türkçe ses parçasıdır. mydubly konuşmacının sesini kopyalamaz, dudak hareketlerini eşlemez, farklı konuşmacılara farklı sesler atamaz ve ekrandaki yazıları çevirmez. Altyazıyı videonun üzerine kalıcı olarak da yazmaz; SRT dosyasını video düzenleyicinize ya da yayın platformuna ayrıca yüklersiniz. Seçeneklerin tamamı video çeviri sayfasında (İngilizce) ve İngilizce Türkçeye video çevirisi sayfasında (İngilizce) özetleniyor.

Kaynak videoyu çeviriye hazırlamak

Çevirinin kalitesi büyük ölçüde İngilizce konuşmanın ne kadar doğru yazıya döküldüğüne bağlıdır; yanlış duyulan bir kelime, Türkçeye de yanlış çevrilir. Bu yüzden yüklemeden önce elinizdeki en temiz sürümü seçin. Sosyal medya için sıkıştırılmış bir kopya yerine, mümkünse kurgu programından alınmış orijinal dışa aktarımı kullanın.

Konuşmanın altında yüksek sesli müzik ya da ortam gürültüsü varsa, konuşma tanıma bu bölümlerde zorlanabilir. Kurgu dosyasına erişiminiz varsa, müziği hafifçe kısılmış bir sürüm dışa aktarmak işinizi kolaylaştırır. İki saati aşan bir webinar ya da konferans kaydını önce parçalara bölmeniz gerekir; bölme noktalarını konu geçişlerine denk getirirseniz her parça kendi içinde anlamlı kalır.

Bir de terim listesi hazırlayın. Videoda sık geçen ürün adlarını, kısaltmaları ve sektörünüze özgü terimleri, Türkçede nasıl kullanmak istediğinizle birlikte bir sayfaya yazın. Otomatik çeviri bu listeyi görmez, ama kontrol aşamasında elinizde bir ölçüt olur ve aynı terimin farklı videolarda farklı çevrilmesini yakalamanızı sağlar.

Sen mi, siz mi? Hitap biçimini kontrol etmek

İngilizcedeki "you", Türkçede bağlama göre "sen" ya da "siz" olur ve bu tercih videonun bütün havasını belirler. Genç bir kitleye seslenen bir oyun kanalında "siz" mesafeli durabilir; bir bankanın müşteri eğitim videosunda ise "sen" laubali kaçar. Otomatik çeviri bu seçimi kendisi yapar ve bir video içinde bile tutarsız davranabilir.

mydubly'de çeviri öncesinde hitap biçimi seçme imkânı yok. Yapabileceğiniz şey, çıktıyı kontrol etmek:

• Altyazıda: SRT dosyasını bir metin düzenleyicide açın, "sen" ve "siz" eklerini arayıp tek biçime getirin.
• Seslendirmede: Ses parçası uygulama içinde düzenlenemez. Hitabın tutarsız olduğu bir videoda, ya o bölümleri video düzenleyicide altyazıyla destekleyin ya da sesli sürüm yerine altyazılı sürümü yayımlayın.

Sayılar, tarihler ve ölçü birimleri

İngilizce ile Türkçe arasında sayı yazımı tam tersidir: İngilizcede "1,500.75" yazılan değer Türkçede "1.500,75" olur. Altyazıda bu karışıklık fiyat ve istatistik içeren videolarda ciddi yanlış anlamalara yol açar. Seslendirmede ise sayının okunuşu önemlidir; "three point five million" ifadesinin "üç virgül beş milyon" ya da "üç buçuk milyon" diye okunması gerekir.

• Tarihler: "March 5" ifadesi "5 Mart" olmalı; "05/03" gibi kısaltmalar iki ülkede farklı okunur.
• Para birimleri: Dolar tutarları çeviride dolar olarak kalır; Türk lirasına çevirmek ayrı bir editoryal karardır ve otomatik yapılmaz.
• Ölçü birimleri: İnç, mil, pound ve Fahrenhayt çeviride genellikle olduğu gibi aktarılır. Türk izleyici için önemli bir ölçü varsa altyazıya ya da video açıklamasına santimetre, kilometre veya santigrat karşılığını ekleyin.

Özel adlar, markalar ve kesme işareti

İngilizce kişi ve marka adları Türkçe metinde aynen kalır, ama Türkçenin ekleri devreye girince yazım kuralı değişir: "Microsoft'un", "Netflix'te", "Sarah'nın" gibi özel adlara gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır. Altyazıyı kontrol ederken bu ayrıntıya bakın.

Seslendirmede ise Türkçe bir sesin İngilizce adları nasıl telaffuz ettiğini mutlaka dinleyin. Ürün adları ve kişi adları, Türkçe ses kurallarıyla okunduğunda farklı duyulabilir. Bunun nedenleri ve çözüm yolları için yapay zekâ seslerinin adları yanlış okuması (İngilizce) yazısı faydalı. Yapay zekâ seslendirmenin Türkçedeki genel zorluklarını ise yapay zekâ dublaj yazımızda ayrıntılı ele aldık.

Maliyet örneği: On dakikalık bir ürün videosu

mydubly'de ücret, önceden yüklenen kredilerle ödenir; 1.000 kredi 1 ABD doları eder ve başlanan her dakika ayrı hesaplanır.

Yeni hesaplara tanımlanan 100 ücretsiz kredi altyazı denemeleri için yeterlidir; seslendirmede ise en az 100 kredi gerektiğinden yalnızca 2 dakikaya kadar tek bir seslendirmeyi karşılar. Daha uzun seslendirmeler için kredi yüklemeniz gerekir.

Yayından önce son kontrol listesi

Çeviriyi yayımlamadan önce, mümkünse İngilizceyi iyi bilen ve konuyu tanıyan bir kişiye videoyu baştan sona izletin. Özellikle şu noktalara baktırın:

• Teknik terimler doğru ve tutarlı mı? Örneğin "deployment" bir yerde "dağıtım", başka bir yerde "yayına alma" olmamalı.
• Hitap biçimi baştan sona aynı mı?
• Rakamlar, tarihler ve fiyatlar orijinalle uyuşuyor mu?
• Ekrandaki İngilizce yazılar izleyiciyi yarı yolda bırakıyor mu? Bunlar çevrilmez; gerekirse kısa bir altyazı notuyla açıklayın.
• Altyazı dosyasında Türkçe karakterler düzgün görünüyor mu? Sorun yaşarsanız SRT dosyası oluşturma rehberimizdeki kodlama bölümüne bakın.